Partnerinin İlgi Hudutlarını İhlal Ettiğini Gösteren 12 Nokta

Bir münasebette samimiyet kıymetli evet fakat her şeyin bir hududu var. Partnerin daima telefonunu karıştırmak istiyorsa, toplumsal medya şifrelerini sormayı normalleştiriyorsa ya da arkadaşlarınla kimin, ne sıklıkla konuştuğunu denetim etmek üzere şeyler yapıyorsa bu itimat problemi olmaktan çıkıyor. Bu yalnızca denetim etme isteği oluyor. Özel alan, çift olunca ortadan kalkmaz. Kimse kimsenin FBI casusu değil. Birini sevmek onu takip sistemine çevirmek demek değil. Zira merak etmek öteki, izlemek öteki.

Bazı beşerler duygusal sonları mizah kılıfıyla aşabiliyor. Sana dair bir kompleksini tiye alıyor mesela; sonra da “Abartma yaaa!” deyip geçiyor. Hâlbuki sen içten içe kendini makus hissetmiş oluyorsun. Kırıldığını söylediğinde “Espiriydi canım, abartma o kadar.” diyorsa şunu hatırla: Latife iki taraf da güldüğünde latifedir. Biri eğlenirken oburu geriliyorsa, orada komik bir şey kalmaz. Mizahın altına gizlenmiş pasif agresiflik bağlantıyı sessizce yıpratır.

Giydiğin kıyafetten tut iş teklifini kabul etmene ya da tatil planına kadar her seferinde “Sen bu türlü mi düşündün hakikaten?”, “Bence yanlış yapıyorsun lakin neyse…” üzere yorumlar alıyorsan bu sadece fikir belirtmek değildir. Daima fikirleriyle seni şekillendirmeye çalışıyor olabilir. Bazen farkında bile olamayabilirsin. Sonrasında ise vakitle kendine itimadını yitirirsin. Bir bakmışsın ki kararlarını almadan evvel onun nasıl reaksiyon vereceğini hesaplıyorsun. Bu da seni sen olmaktan uzaklaştırır.

Bazı beşerler alaycılık zannettikleri şeyle partnerlerini yavaş yavaş aşağı çeker. Kalabalık bir ortamda yaptığı alaycı yorumlar ve yüzünde gülümsemeyle gelen iğneleyici laflar pek de temiz değil. Kelamım ona espri ancak hissettirdiği şey utanca çok yakın bir şey. İnsan sevdiği kişiyi oburlarının önünde korur ve yüceltir. Orada durup seni savunmasız bırakmaz. Şayet yanında biri varken daha gergin hissediyorsan o ortam inançlı değildir.

İlişkilerde takviye olmak diğer, her davranışın karşılıklı puanlamaya dönmesi değişik. “Ben sana şöyle yaptım, sen niçin bana bu türlü davranmadın?” şekli yaklaşımlar bir tıp duygusal pazarlık yaratır. Zira sevgi puanla ölçülmez. “Sen bana yeterli davrandın, ben de sana âlâ davranacağım.” üzere bir denklem kuruyorsa bu sevilmek değil büsbütün borçlandırılmak hissi yaratır. İçinden geldiği için yaptığın bir şey bir anda mecburilik hâline dönüşür…

Bazı beşerler küserek, görmezden gelerek ya da yokmuşsun üzere davranarak seni cezalandırır. Tartışmadan sonra günlerce konuşmamak ve iletilere geç yanıt verip seni merakta bırakmak buna dahil. Bu açık açık bağırmak değil tahminen ancak çok daha incitici. Zira pasif agresiflik ne olduğunu tam anlayamadığın bir huzursuzluk yaratır. Ne yaptığını çözemezsin ancak bir halde daima hatalı hissedersin. Halbuki sağlıklı alakada irtibat bir duvar değil, köprü kurmak içindir.

Kiminle arkadaşlık ettiğinden, ne izlediğine ve hatta nasıl giyindiğine kadar sana ‘Senin yeterliliğin için.’ diyerek daima bir şeyleri değiştirmeye çalışması uygunluk değildir. Bu sevgi de değil. Birini değiştirmek istemek aslında onun şu anki hâlini kabul etmemektir ve vakitle seni sen yapan şeyleri törpülemeye başlar. Âlâ niyetli bile olsa da öbür biri olmana sebep oluyorsa bu bağlantıda sevildiğini değil, düzenlendiğini hissedersin. Bu da çok incitici olabilir.

Bir şeye emek veriyorsun ve gururlanıyorsun ancak partnerin “Yani herkes yapıyor artık bunu.”, “O kadar da büyük bir şey değil. Abartma.” üzere laflarla mevzuyu çabucak söndürüyor. Tahminen de kıskanıyor ya da gündemi ele geçirememekten hoşlanmıyor. Fakat her ne sebeple olursa olsun senin muvaffakiyetlerin onun egosuna ziyan veriyorsa orada dayanak değil rekabet vardır. Bir münasebette biri parladığında başkası gölge yapmamalı. Bilakis daha çok ışık tutmalı.

İyilik yapıp sonra “Ben senin için şunları yaptım, sen bana bunu bile yapmıyorsun.” üzere cümleler kuran biri sana yardım etmiyordur, seni borçlandırıyor olabilir. Sevgiyle yapılan şeyler deftere yazılmaz. Fakat birtakım beşerler verdikleri şeylerin karşılığını ister. Üstelik bunu da suçluluk hissiyle yapar. Sen bir noktadan sonra onun uygunluklarını karşılamaya çalışan biri hâline gelirsin. Bu da çok ağır bir yük olur. Bu yüzden vakitle alaka, sevgi değil hesap kitabı üzere hissettirmeye başlar.

Bazı partnerler bunu çok kibar yollarla yapar: “Senin o arkadaşın bana pek samimi gelmedi”, “Ailenle çok vakit geçirince ihmal ediliyorum.” demeleri mesela. Ne münasebet? Birinci başta hak verirsin tahminen lakin sonra bir bakarsın yalnızlaşmışsın. Sevdiklerinden uzak kalmak seni hem bağımlı hem de izole hissettirir. Bu stratejik bir yalnızlaştırma olabilir. Âlâ bir alaka seni toplumsal olarak kısıtlamaz. Bilakis seni kendi çevrende daha da öz inançlı kılar.

Küçük bir iş fikrinden bahsediyorsun, “O iş tutmaz.” diyor. Yurt dışına gitme planı yapıyorsun, “Boşuna heveslenme.” diyor. Daima bir gerçekçi olma vurgusu yapıyor. Lakin aslında o gerçekçilik birden fazla vakit endişe, kıskançlık ya da dayanak vermeme dileğinin kılığına girmiş oluyor. Zira insan sevdiğini cesaretlendirir. Kendi güvensizliklerini senin hayallerine boca eden biriyle yürümek çok sıkıntı olur. Vakitle sen de kendine inanmayı bırakırsın. En tehlikelisi de bu.

Sınır ihlalidir. Bu türlü bir partnerle tartıştığında olaylar çorba üzere olur. Ne demek istediğini anlatamazsın zira mevzu birden senin öteki bir hatana bağlanır. Sonra da özür dilemek zorunda kalan yeniden sen olursun. Bu durum “gaslighting” dediğimiz manipülatif bağlantı formülüne benzeri. Sana daima kendini hatalı hissettirir. “Bir şey demek istemiyorum artık, yeniden ben haksız çıkacağım.” demeye başlarsın. Halbuki sağlıklı bir tartışmada sıkıntı çözülür, bastırılmaz.

Bir bağda hudut ihlali, yalnızca fizikî ya da çok bariz biçimde olmaz. Bazen küçük üzere görünen fakat daima tekrar eden davranışlarla da olur. Bir de bakmışsın ki kendine yabancılaşmışsın. Bağlantı iki şahısla başlar lakin birinci evvel kendinle arandaki ilgiyi müdafaan lazım. Kendi iç sesini duymazdan gelmeye başladığında sevgi ismi altında gelen her şey seni susturmaya başlar.

Bu hususlardan kimileri sende yankı uyandırdıysa içgüdülerini hafife alma.

Senin hissettiklerin, senin pusulan.

Ve o pusula her vakit dışarıdan daha dürüst çalışır. 💖