Bilim İnsanları Ömrü Uzatan “Kısa Yolu” Açıkladı
Sağlıklı yaşamak için saatlerce yürümek gerektiği fikri yıllardır kabul görüyor. Lakin yeni araştırmalar, ağır antrenmanın kısa müddetlerde bile güçlü tesirler yaratabildiğini gösteriyor. Avrupa Kalp Dergisi’nde yayımlanan çalışma dikkat cazibeli sonuçlar ortaya koydu. Yalnızca birkaç dakikalık yüksek tempolu hareketin bile hastalık riskini azaltabildiği görüldü. Üstelik tesirler, sanılandan çok daha güçlü.
Araştırma kapsamında yaklaşık 96 bin kişinin dataları incelendi.
Katılımcıların günlük hareket seviyeleri ölçüldü ve ne kadarının yüksek tempolu olduğu tahlil edildi. Akabinde iştirakçilerin yedi yıl boyunca sıhhat durumları takip edildi. Kalp hastalıkları, diyabet, demans, böbrek hastalıkları ve teneffüs rahatsızlıkları üzere sekiz önemli sıhhat riski değerlendirildi.
Katılımcılar bir hafta boyunca bileklerine takılan hareket ölçer aygıtlar kullandı. Aygıtlar, koşarak otobüse yetişmek, merdivenleri süratli çıkmak ya da tempolu yürümek üzere kısa periyodik ağır hareketleri bile kaydetti. Sonuçlar, kısa periyodik yüksek tempolu hareketlerin bile hastalık riskini besbelli formda düşürdüğünü ortaya koydu.
Araştırma takımına nazaran ağır tempolu hareketlerin tesiri, bilhassa kalp krizi, felç, artrit ve demans üzere önemli sıhhat problemlerinde daha bariz halde görüldü. Üstelik uzun müddet spor yapılmasa bile kısa müddetli ağır hareketler bile kıymetli fark yaratabiliyor.
Yoğun aktivite daha kısa müddette daha güçlü tesir sağlıyor
Araştırma sonuçlarına nazaran ağır tempolu hareket yapan şahıslarda demans riski yüzde 63, tip 2 diyabet riski yüzde 60 ve vefat riski yüzde 46 oranında daha düşük bulundu. Dikkat çeken nokta ise antrenman müddetinin epeyce kısa olması.
Araştırmacılar, ağır tempolu hareket sırasında bedenin farklı reaksiyonlar verdiğini belirtiyor. Kalp daha verimli çalışıyor, damarlar esnekliğini artırıyor ve oksijen kullanımı güzelleşiyor. Ayrıyeten ağır aktivite iltihap düzeyini düşürmeye yardımcı oluyor. Artrit ve sedef hastalığı üzere inflamasyon temelli hastalıklarda görülen risk azalmasının nedeni de buna bağlanıyor.
Bunun yanında ağır hareket sırasında beyinde sıhhati destekleyen kimyasalların arttığı düşünülüyor. Araştırmacılar, demans riskindeki düşüşün gerisinde da bu tesir olabileceğini belirtiyor.
Araştırmanın en dikkat çeken noktalarından biri, ağır idman için spor salonuna gitmenin koşul olmaması.
Günlük hayat içinde yapılan kısa lakin süratli hareketler bile değerli katkı sağlıyor. Merdivenleri süratli çıkmak, kısa aralıkları tempolu yürümek, otobüse yetişmek için koşmak ya da etkin halde oyun oynamak bile kâfi olabiliyor. Haftada 15-20 dakika ağır tempolu hareketin bile sıhhat üzerinde manalı tesirler yarattığı görüldü.
Araştırmacılar ayrıyeten herkes için tıpkı antrenman tipinin uygun olmayabileceğini vurguluyor. Bilhassa ileri yaşta olanlar ya da sıhhat sorunu yaşayan bireyler için hareket düzeyi şahsa nazaran belirlenmeli. Fakat hareketin az da olsa artırılması bile sıhhat açısından değerli kabul ediliyor.
